We wcześniejszych wpisach na blogu opisywałem instytucje pozbawienia władzy rodzicielskiej, na czym polega pozbawienie władzy rodzicielskiej i kiedy sąd może pozbawić rodzica władzy rodzicielskiej.
W dzisiejszym wpisie chciałem wskazać czym jest zawieszenie władzy rodzicielskiej i czym różni się od pozbawienia władzy rodzicielskiej.
Zawieszenie a pozbawienie władzy rodzicielskiej
Są pewne różnice. Przede wszystkim sąd może pozbawić rodzica władzy rodzicielskiej w sytuacji, gdy władza rodzicielska nie może być wykonywana z powodu trwałej przeszkody albo jeżeli rodzice nadużywają władzy rodzicielskiej lub rażąco zaniedbują swe obowiązki wobec dziecka. Najczęstszymi przyczynami pozbawienia władzy rodzicielskiej jest popełnianie przestępstw przez rodzica, nadużywanie alkoholu, brak zainteresowania się dzieckiem, uchylanie się od świadczeń alimentacyjnych.
W razie przemijającej przeszkody w wykonywaniu władzy rodzicielskiej sąd opiekuńczy może orzec jej zawieszenie. Zawieszenie władzy rodzicielskiej może również zostać uchylone. Podstawowa różnicą między zawieszeniem władzy rodzicielskiej a pozbawieniem jest to, że w przypadku zawieszenia władzy rodzicielskiej występuje przemijająca przeszkoda, a w przypadku pozbawienia władzy rodzicielskiej trwała przeszkoda.
Czym jest trwała przeszkoda w wykonywaniu władzy rodzicielskiej?
Nie ma jednej definicji trwałej przeszkody w wykonywaniu władzy rodzicielskiej. Sąd Najwyższy w postanowieniu z 2.6.2000 r., II CKN 960/00 wskazał, że „trwałą przeszkodę, uniemożliwiającą wykonywanie władzy rodzicielskiej, należy rozumieć taki układ stosunków, który wyłącza sprawowanie przez rodziców władzy rodzicielskiej na stałe w tym sensie, że albo według rozsądnego przewidywania nie można ustalić czasu trwania tego układu albo- co najmniej- że układ ten będzie istniał przez czas długi”.
Sąd może zawiesić władzę rodzicielską w razie przemijającej przeszkody w jej wykonywaniu. Do takich przeszkód należy między innymi długotrwały wyjazd rodzica za granicę, powodujący zerwanie bądź poważne ograniczenie kontaktów z drugim rodziców. Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 29.11.1999 r., III CKN 483/98 wskazał, że „decyzje opiekuńcze w stosunku do dziecka powinny być podejmowane sprawnie i bez zakłóceń. Temu wymogowi nie może sprostać sytuacja, gdy jeden z rodziców przebywa stale za granicą i jest tam mocno zaangażowany w tworzenie nowych podstaw egzystencji. Współdziałanie rodziców przy wykonywaniu władzy rodzicielskiej staję się wtedy iluzją”.
Skutki zawieszenia władzy rodzicielskiej
Rodzic, który został zawieszony w wykonywaniu władzy rodzicielskiej, nie może podejmować decyzji w istotnych sprawach dziecka. Rodzic taki nie może sprawować pieczy nad dzieckiem ani zarządzać jego majątkiem.